Beylikdüzü Nakliyat

Beylikdüzü'nde taşınmanın zor kısmı sokakta başlamaz. İlçenin bugünkü dokusu, İstanbul'un eski ilçelerindeki gibi organik apartman dolgusuyla değil, 1980'lerin sonundan itibaren kooperatif eliyle üretilen toplu konutlarla kuruldu. Ortaya geniş bulvarlar, blok düzeni ve çoğunlukla asansörlü, otoparklı bir konut stoğu çıktı. Zorluk bu yüzden yolda değil, site kapısıyla blok kapısı arasında kalan kısımda.

Merkezimiz bu ilçede. Beylikdüzü'ndeki bir keşif için şehri boydan boya geçmemiz gerekmiyor; ekip de araç da aynı ilçeden çıkıyor. Evden eve nakliyat planını keşifte kuruyoruz: site girişini, bariyerle blok kapısı arasındaki iç yol mesafesini ve kapalı otoparkın yüksekliğini yerinde ölçüyoruz.

Kapıyı sokak değil, site yönetimi açar

Beylikdüzü adreslerinin büyük bölümü yönetimli bir sitenin içinde. Bu da taşınmanın ilk adımını bariyerin önüne taşıyor: giriş kaydı, araç bildirimi, yük asansörü rezervasyonu, çoğu yerde de kabinin ve ortak alan zemininin korunması şartı. Kuralları belediye değil, her site kendi yönetimiyle belirliyor; ilçe geneline yayılabilecek tek bir saat aralığı ya da tek bir prosedür yok. Bu yüzden randevu saatini, yönetimin taşınmaya izin verdiği aralığı öğrendikten sonra kesinleştiriyoruz.

Bulvar geniş, blok kapısı uzak

Atatürk, Hürriyet ve Yavuz Sultan Selim bulvarları ile Gençlik, Olimpiyat, Rıfat Ilgaz ve 19 Mayıs caddeleri bir nakliye aracının rahatça manevra yapabileceği genişlikte; dar sokaklı ilçelerde yaşanan sıkışma burada nadiren karşımıza çıkıyor. Buna karşılık blok kapısına yakın yasal durma yeri kıt bir kaynak: belediye, 2019'da yürüttüğü cadde düzenlemesinde yalnızca Atatürk Bulvarı'nda 256 araçlık parklanma alanı üretmek zorunda kaldı. Sık karşılaştığımız darboğazlar şunlar:

• Kapalı otopark yüksekliği: nakliye aracı çoğu kapalı otoparka giremiyor. Sınır siteden siteye değiştiği için gabariyi keşifte ölçüyoruz.
• İç yol mesafesi: geniş yerleşkelerde bariyerle blok girişi arasındaki yol uzayabiliyor; eşya aracın durduğu yerden binaya kadar taşınıyor ve bu mesafe plana yazılıyor.
• Yük asansörü: kabin ölçüsü, kullanım saati ve rezervasyon şartı yönetime göre değişiyor; kabine sığmayan parçalar için cephe asansörü gündeme geliyor.
• Cephe asansörü izni: kurulum yeri de site yönetiminin onayına bağlı. İlçe kıyıda olduğu için şiddetli rüzgârda dış cephe asansörü güvenlik gereği kurulmuyor.
• Saat kısıtı: bazı yönetimler taşınmayı belirli saatlere ya da hafta içine kapatıyor; kısıtı taşınma sabahı öğrenmek günü ikiye bölüyor.

Taşıma saatini D-100 belirliyor

İlçede raylı sistem yok; erişimin tamamı karayoluna bağlı. Toplu taşımanın omurgası olan metrobüs koridoru da yerleşimin ortasından değil, D-100 üzerinden ilçenin kuzey sınırı boyunca geçiyor; hattın batı ucu bu koridorda kalıyor. Pratikte şu demek: taşımanın süresini otoyol bacağı değil, D-100'den ayrılıp site kapısına ve blok kapısına ulaşan son bacak belirliyor.

E-5'in bu kesimi ayrıca Ambarlı liman trafiğini taşıyor; sabah ve akşam zirve saatlerinde ağır araç yoğunluğu yolu tıkıyor. Buna İstanbul genelinde ağır tonajlı yük taşıtlarına uygulanan 06.00-10.00 ve 16.00-22.00 kısıtı eklenince, büyük araç gerektiren işlerde yükleme penceresi gündüz 10.00-16.00 aralığına çekiliyor. Küçük araçlık hacimlerde bu kısıt devreye girmez; orada belirleyici olan D-100'ün o saatteki yoğunluğudur. Mesafe ise ikinci planda kalıyor: komşu Esenyurt'a taşınan bir ev de, İstanbul içinde daha uzağa giden bir ev de aynı yoğunluk saatlerini paylaşıyor.

İlçe içi taşınma ve ara depolama

İlçenin çekirdeği 1993'te Kavaklı adıyla belde belediyesi oldu, 2002'de adı Beylikdüzü olarak değişti; 2008'de Gürpınar ve Yakuplu belediyelerinin katılmasıyla bugünkü ilçe kuruldu. Üçünün adı bugün de mahalle olarak yaşıyor: Adnan Kahveci, Barış, Büyükşehir, Cumhuriyet, Dereağzı, Marmara ve Sahil ile birlikte on mahalle var. Nüfus 2008'de 185 binin biraz üzerindeyken bugün 420 bini aşıyor. Bu hız iki tür hareket üretiyor: dışarıdan gelen taşınmalar ve ilçe içinde, eski kooperatif bloklarından daha yeni stoğa yapılan taşınmalar. İkincisi kısa mesafeli görünür ama iki ucunda da site prosedürü vardır; planlaması şehirlerarası bir işten kolay değildir. Ay sonu ve dönem başındaki yoğunluk da bu devir hızının sonucu; randevuyu erken almak burada işe yarıyor.

Kentsel dönüşüm ilçede henüz küçük ölçekli: belediye verisine göre 136 riskli yapı tespit edildi, bunların 35'i dönüşüm sürecine girdi. Yıkımla yeni binanın teslimi arasında geçen süre eşyanın bir yerde bekletilmesini gerektiriyor; eşya depolama talebinin buradaki karşılığı çoğunlukla bu. Taşınmadan artan hantal eşya içinse ilçenin kendi çözümü var: Dereağzı Mahallesi'ndeki 1. Sınıf Atık Getirme Merkezi iri hacimli ve elektronik atıkları kabul ediyor; eski bir koltuğu yeni eve taşımak yerine orada bırakmak hem aracın hacmini hem işin süresini kısaltıyor.